Bekwame en tevreden loodsen en werknemers
Wereldwijd is sprake van een gespannen arbeidsmarkt. Het tekort aan STCW-zeevarenden loopt in 2026 op tot bijna 90.000 en zal de volgende jaren verder stijgen. Rond 2030 zijn er naar verwachting te weinig dekofficieren door een afname van het aantal gediplomeerden en een groeiende vraag bij werkgevers. Tegelijkertijd gaan de komende jaren veel loodsen met pensioen. Om ook in de toekomst een toonaangevende organisatie te zijn, wil Nederlands Loodswezen loodsen en medewerkers flexibel en duurzaam inzetten en hen passende arbeidsvoorwaarden bieden. NLc en NLBV werken hierbij nauw samen.
Instroom
In september ging in opdracht van de NLc de langverwachte premaster OTR:MMP voor zeevarenden met een mbo-diploma van start bij STC Next in Rotterdam. Tien studenten volgen naast hun werk zes modules, grotendeels online. Door mbo’ers de kans te bieden in te stromen op de hbo- masteropleiding Master in Maritime Piloting (OTR:MMP), breidt Nederlands Loodswezen de instroomdoelgroep uit. Regionale loodsencorporaties bleven samenwerken met regionale onderwijsinstellingen. Zo werkte regio Scheldemonden nauw samen met Hogeschool Zeeland (minor Pilotage) en organiseerden regio's Scheldemonden en Rotterdam-Rijnmond een workshop voor studenten tijdens de Maritime talent days, die door STC en Hogeschool Rotterdam (RMI) werden georganiseerd.
Zichtbaarheid
Het loodsenberoep brachten we actief onder de aandacht tijdens maritieme evenementen, banenmarkten bij maritieme scholen, zoals de Scheepvaartdag bij Scalda, de Bedrijvendag bij MIWB en de Maritime Talent Days bij STC/RMI.
"Om als maritieme sector over voldoende professionals te kunnen blijven beschikken, is samenwerking tussen werkgevers, branches en onderwijs essentieel. Daar maak ik mij als voorzitter van de NML Human Capital Council hard voor.”
Yvette Ross, stafmedewerker beleid & organisatie NLc, voorzitter NML Human Capital Council
Naast de Wereldhavendagen in Rotterdam was SAIL Amsterdam 2025 een hoogtepunt. Multimediaal bereikten we een breed publiek met een nieuwe werken-bij-website, een verbeterde online wervingscampagne en een nieuwe video over Nederlands Loodswezen, de virtuele registerloods Eva in het havenervaringscentrum Portlantis in Rotterdam en de imagocampagne ‘Mpowered’ die we samen met Nederland Maritiem Land maakten.
Daarnaast maakten we een JINC-bliksemstage mogelijk voor zeven leerlingen van het Montfort College in Rotterdam. Ze kregen een rondleiding door de werkplaats en op een loodsvaartuig. Mbo-studenten van het STC in Rotterdam en hbo- en mbo-studenten van respectievelijk Hogeschool Zeeland en Maritiem en Logistiek College Scalda de Ruyter in Vlissingen kregen een presentatie over de aantrekkingskracht van het maritieme vak tijdens symposia voorafgaand aan de doop van de tenders ‘Maud’ en ‘Milo’. In Rotterdam was extra aandacht voor circulair bouwen en verduurzaming. In Vlissingen stonden de samenwerking op de Schelde en weerbaarheid tegen jamming en spoofing centraal.
Opleiding en trainen van medewerkers en loodsen
Met gerichte trainingen voor loodsen en medewerkers speelde Nederlands Loodswezen in op nieuwe trends in technologie, materieel, informatiebeheer, verduurzaming en cultuur op de werkvloer.
In 2025 werd de nieuwe Bestuurdersopleiding Loodswezenbreed ingevoerd. Praktische kennis werd daarin gecombineerd met bestuurdersvaardigheden, waaronder effectief vergaderen, wet- en regelgeving en organisatiekunde.
Een nieuw programma en een gids voor leidinggevenden werden ook in 2025 ontwikkeld. De gids bevat een heldere visie op leiderschap, een gedragsmatrix voor leidinggevenden en ondersteuning bij hun dagelijkse werkzaamheden.
Twee registerloodsen trainden bij het Maritime Research Institute Netherlands (MARIN) het afmeren van een LNG-tanker in de virtuele Eemshaven. In de simulator deden ze ervaring op met verschillende windsnelheden, golfhoogtes en stromingen. Het gaat om situaties waarbij extra training welkom is voor situaties die we hopelijk niet meemaken, maar waar we wel op voorbereid willen zijn. Nederlands Loodswezen bouwde zelf een simulator voor de opleidingen van de varende medewerkers.
“Het Loodswezen vormt een belangrijke schakel in de veiligheid op zee. Ik vind het inspirerend om te zien hoe de loodsen in alle weersomstandigheden deze verantwoordelijkheid nemen.”
Ir. Olaf Waals, President MARIN
Betrokken loodsen en medewerkers
Binnen de beroeps- en bedrijfsorganisatie hielden we structureel interdisciplinair overleg en teambuildingsessies. Het doel: informatiedeling, samenwerking en verwachtingsmanagement.
In twee sessies werden loodsen en NLBV-medewerkers betrokken bij de totstandkoming van de MVS 2026-2030. Zij gaven input over essentiële vraagstukken voor de (toekomst van) de organisatie en haar medewerkers die werd meegenomen in het opstellen van de MVS.
Tijdens de ‘Connect en Engage’-bijeenkomst in mei 2025 gaven PMO-projectleiders een toelichting op het werken in Project en Management Office (PMO).
Duurzame inzet van medewerkers
Duurzame inzet van onze medewerkers is een absolute prioriteit. We stimuleerden dit met een vitality program voor gezond leven en sporten, waarmee medewerkers extraatjes konden verdienen. De nieuwe pensioenregeling die in 2026 van kracht wordt, verenigt de belangen van jong en oud.
Met een nieuw plan van aanpak werd in 2025 sneller en nauwkeuriger opvolging gegeven aan ziekteverzuim. Het verzuim daalde naar 6% en dat is een redelijk percentage voor een organisatie met continudiensten. Toch blijft het terugdringen van verzuim een aandachtspunt.
“Sinds 2008 vaar ik op sleepboten in de Rotterdamse haven. Werken op het water leert je één ding heel snel; als je vooruit wil, moet je blijven ontwikkelen, blijven leren en kansen durven grijpen wanneer ze zich aandienen. Met mijn mbo-4-achtergrond leek de droom om loods te worden buiten bereik. Dat er nu een mogelijkheid is om vanuit mbo-4 door te groeien richting de masteropleiding van het Loodswezen, voelt als een erkenning van praktijkervaring en doorzettingsvermogen en is een kans die ik met beide handen aangrijp. Dat ík één van de bevoorrechte deelnemers mag zijn, maakt mij oprecht trots en dankbaar.”
Jan van Wingerden, student premaster OTR:MMP
Beroepsbevordering
In Nederland hebben de loodsen in 2025 gemiddeld 33,6 uur per jaar (2024: 31,4) aan beroepsbevordering besteed. De totale besteding per jaar kan fluctueren door wisselende opleidingsbehoeften en het al dan niet samenvallen van periodieke trainingen. Periodiek dient de loods een aantal verplichte (terugkerende) opleidingen en trainingen af te nemen, zoals de geultraining, de Loods Op Afstand (LOA)-training, persoonlijke veiligheidstrainingen en de helikoptertraining. In 2025 ligt het aantal bestede uren op het gewenste ambitieniveau, de context is hetzelfde als in voorgaande jaren.
Het opleiden en verder ontwikkelen van registerloodsen blijft een kernactiviteit van de beroepsorganisatie, met voortdurende aandacht voor kennisoverdracht, training en het versterken van het beroep in de maritieme keten.
